Ile kosztują śmieci? Jakie opłaty ponosi właściciel domu

Opłata za śmieci to jeden z tych rachunków, o których rzadko się myśli. Nie ma licznika, nie zależy od pogody, a jej wysokość ustalono raz - w deklaracji złożonej w gminie przy przeprowadzce. Płaci się ją co miesiąc albo co kwartał, często zleceniem stałym, i łatwo zapomnieć, że w ciągu kilku lat potrafiła wzrosnąć o kilkadziesiąt procent. Tymczasem w budżecie czteroosobowej rodziny to zwykle od 850 do ponad 2500 zł rocznie - mniej więcej tyle, ile woda albo internet.

W tym artykule wyjaśniamy, kto i na jakiej podstawie ustala opłatę za odpady, ile wynosi w różnych gminach w 2026 r., jakie są limity ustawowe, ile kosztuje brak segregacji i ile można zaoszczędzić na kompostowniku. Pokazujemy też, jakie opłaty za odpady ponosi właściciel domu poza samą opłatą gminną i jak uwzględnić je w rocznym budżecie.

Krótka odpowiedź

W naszym przykładzie - dom 130 m², cztery osoby, miasto średniej wielkości, odpady segregowane i kompostownik w ogrodzie - opłata za śmieci wynosi w 2026 r. 84 zł miesięcznie, czyli 1008 zł rocznie. Przyjęliśmy stawkę 25 zł od osoby i zwolnienie 4 zł od osoby za kompostowanie bioodpadów.

Rozrzut między gminami jest jednak bardzo duży. Ta sama rodzina zapłaciłaby 72 zł miesięcznie w gminie Cmolas, 107 zł w Warszawie, 140 zł w Krakowie i 212 zł w Jeleniej Górze. Ustawowy limit pozwala gminie pobrać od czterech osób nawet 280 zł miesięcznie.

Opłata za śmieci = liczba mieszkańców × stawka od osoby − zwolnienie za kompostownik

W przykładzie: 4 × (25 zł − 4 zł) = 84 zł miesięcznie, czyli 1008 zł rocznie. Metodę naliczania i stawkę znajdziesz w uchwale rady gminy, a liczbę mieszkańców - w swojej deklaracji śmieciowej.

Kto ustala opłatę za śmieci i od czego zależy

Opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie jest zapłatą dla firmy, która odbiera śmieci. To danina publiczna na rzecz gminy, a w sprawach opłat stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej (art. 6h i 6q ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 733). Gmina organizuje odbiór odpadów, wybiera firmę w przetargu, a z pobranych opłat pokrywa koszty całego systemu - odbioru, transportu, przetwarzania odpadów, punktów selektywnej zbiórki (PSZOK), administracji i edukacji ekologicznej (art. 6r). Pieniędzy z opłaty nie wolno wydać na nic innego.

Dlatego każda gmina ma inne stawki - zależą od kosztów jej systemu: cen w przetargu, odległości do instalacji przetwarzających odpady, opłat za składowanie i tego, ile odpadów wytwarzają mieszkańcy. Rada gminy w uchwale wybiera też metodę naliczania opłaty (art. 6j ust. 1 i 2). Do wyboru ma cztery:

Metoda	Od czego zależy opłata	Kiedy jest korzystna dla właściciela domu
Od liczby mieszkańców	liczba osób zamieszkujących nieruchomość	mała rodzina, duży dom
Od gospodarstwa domowego	stała kwota za gospodarstwo (np. Warszawa)	duża rodzina
Od zużytej wody	m³ wody pobranej przez nieruchomość	oszczędne zużycie wody, podlicznik ogrodowy
Od powierzchni lokalu mieszkalnego	m² powierzchni użytkowej	małe mieszkanie, dużo domowników

Najczęściej stosowana jest metoda od liczby mieszkańców. Gmina może też stosować kilka metod naraz - np. w zabudowie jednorodzinnej liczyć od osób, a w blokach od zużytej wody - i różnicować stawki m.in. według rodzaju zabudowy, liczby osób w gospodarstwie czy obszaru wiejskiego lub miejskiego (art. 6j ust. 2a). Stąd biorą się np. stawki degresywne, gdzie za piątą i kolejną osobę płaci się mniej.

Ważne: przy metodzie od liczby mieszkańców liczą się osoby, które faktycznie mieszkają w domu, a nie zameldowane. Student mieszkający w akademiku w innym mieście albo członek rodziny pracujący za granicą nie wlicza się do opłaty w tej gminie - ale ktoś, kto mieszka w domu bez meldunku, już tak.

Maksymalna opłata za śmieci w 2026 roku

Gmina nie może ustalić dowolnie wysokiej stawki. Ustawa wiąże limity z przeciętnym miesięcznym dochodem rozporządzalnym na osobę, ogłaszanym co roku przez Prezesa GUS (art. 6k ust. 2a i 5). Według obwieszczenia z 30 marca 2026 r. dochód ten wyniósł w 2025 r. 3500,21 zł, o 10,5% więcej niż rok wcześniej (Obwieszczenie Prezesa GUS w sprawie przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę ogółem w 2025 r., M.P. 2026 poz. 346; GUS, komunikaty i obwieszczenia). Razem z nim wzrosły maksymalne stawki:

Metoda	Limit ustawowy	Maksimum w 2025 r. (dochód z 2024 r.: 3167,17 zł)	Maksimum w 2026 r. (dochód z 2025 r.: 3500,21 zł)
Od mieszkańca	2% dochodu	63,34 zł/mies.	70,00 zł/mies.
Od gospodarstwa domowego	5,6% dochodu	177,36 zł/mies.	196,01 zł/mies.
Od zużytej wody	0,7% dochodu za m³	22,17 zł/m³	24,50 zł/m³
Od powierzchni lokalu	0,08% dochodu za m²	2,53 zł/m²	2,80 zł/m²
Domek letniskowy (ryczałt roczny)	10% dochodu	316,72 zł/rok	350,02 zł/rok

Przy metodzie od zużytej wody opłata gospodarstwa domowego nie może dodatkowo przekroczyć 7,8% dochodu, czyli w 2026 r. 273,02 zł miesięcznie (art. 6j ust. 3f).

To limity dla odpadów zbieranych selektywnie. Rzeczywiste stawki są w większości gmin wyraźnie niższe - ale coroczny wzrost limitów oznacza, że gminy z wysokimi kosztami systemu mają przestrzeń do kolejnych podwyżek.

Ile kosztują śmieci w różnych gminach

Gmina	Stawka (segregacja)	4 osoby miesięcznie	4 osoby rocznie	Źródło
Gmina Cmolas	18 zł/os.	72 zł	864 zł	Forsal.pl
Gmina Ciężkowice (od 1.02.2026)	26 zł/os.	104 zł	1 248 zł	samorzad.gov.pl
Gmina Ciepielów	26 zł/os.	104 zł	1 248 zł	samorzad.gov.pl
Warszawa (od 1.04.2026)	107 zł od domu	107 zł	1 284 zł	warszawa19115.pl
Kalwaria Zebrzydowska	27 zł/os.	108 zł	1 296 zł	samorzad.gov.pl
Kraków	35 zł/os.	140 zł	1 680 zł	Forsal.pl
Łódź	36,60 zł/os.	146,40 zł	1 757 zł	Forsal.pl
Malbork	40 zł/os.	160 zł	1 920 zł	Forsal.pl
Jelenia Góra	53 zł/os.	212 zł	2 544 zł	Forsal.pl

Ta sama rodzina, produkująca tyle samo odpadów, zapłaci w Jeleniej Górze o około 1700 zł rocznie więcej niż w gminie Cmolas. W skali 10 lat to różnica rzędu kilkunastu tysięcy złotych - warto o niej pamiętać przy wyborze miejsca na dom, obok cen wody, podatku od nieruchomości i kosztów dojazdów.

Widać też wyraźny trend: stawki rosną. W Jeleniej Górze stawka wzrosła z 40,70 zł do 53 zł od osoby, w Malborku o 4 zł, a w Warszawie od 1 kwietnia 2026 r. skończyła się czasowa obniżka i opłata za dom jednorodzinny wróciła z 91 zł do 107 zł miesięcznie - to wzrost o ok. 18%. Gminy tłumaczą podwyżki rosnącymi kosztami odbioru i przetwarzania odpadów, a te zależą m.in. od płacy minimalnej, cen paliwa i opłat za korzystanie ze środowiska.

Ile śmieci wytwarza rodzina

Według GUS w 2025 r. w Polsce zebrano 14,3 mln ton odpadów komunalnych, czyli średnio 381,6 kg na mieszkańca - o 4,7 kg więcej niż rok wcześniej. Masa odpadów zbieranych selektywnie wzrosła o 6,2%, a zmieszanych spadła o 3,1% (PAP Samorząd, GUS: średnio 381,6 kg odpadów wytworzył przeciętny Polak w 2025 r.; dane szczegółowe dla gmin: GUS, Bank Danych Lokalnych - odpady komunalne).

Dla czteroosobowej rodziny to około 1,5 tony odpadów rocznie, czyli ok. 127 kg miesięcznie. W domu z przykładu oznacza to, że za odbiór i zagospodarowanie każdego kilograma odpadów rodzina płaci około 0,66 zł, a każdy domownik - około 0,70 zł dziennie.

Ale uwaga: przy najczęściej stosowanej metodzie opłata nie zależy od ilości wyrzucanych śmieci. Rodzina, która ogranicza odpady, płaci tyle samo co sąsiad wystawiający co tydzień pełne pojemniki. Ilość odpadów wpływa na rachunek pośrednio - przez koszty systemu w całej gminie, a więc przez przyszłe stawki.

Od osoby czy od gospodarstwa - która metoda jest korzystniejsza

Liczba domowników	Od mieszkańca (21 zł/os.)	Od gospodarstwa (98 zł/mies.)
1 osoba	252 zł	1 176 zł
2 osoby	504 zł	1 176 zł
3 osoby	756 zł	1 176 zł
4 osoby	1 008 zł	1 176 zł
5 osób	1 260 zł	1 176 zł
6 osób	1 512 zł	1 176 zł

Metoda ma ogromne znaczenie dla małych gospodarstw. Samotna osoba w domu jednorodzinnym przy stawce od gospodarstwa zapłaci prawie pięć razy więcej niż przy stawce od mieszkańca. Dopiero przy pięciu-sześciu domownikach stała kwota od gospodarstwa zaczyna się opłacać. Na metodę nie masz wpływu - wybiera ją rada gminy - ale planując budżet, warto wiedzieć, jak liczona jest opłata i jak zmieni się, gdy np. dorosłe dziecko się wyprowadzi.

Przy metodzie od zużytej wody opłata za śmieci rośnie razem z rachunkiem za wodę. Wtedy szczególnie opłaca się podlicznik ogrodowy - gmina może w uchwale określić, że woda zużyta na określone cele jest odliczana (art. 6j ust. 3e). Jak działa podlicznik i ile można na nim zaoszczędzić, opisujemy w artykule Ile kosztuje woda w domu?

Ile kosztuje brak segregacji

Segregacja odpadów jest obowiązkiem każdego właściciela nieruchomości, a odpady trzeba dzielić co najmniej na pięć frakcji: papier, szkło, metale i tworzywa sztuczne, bioodpady oraz odpady zmieszane (rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 10 maja 2021 r. w sprawie sposobu selektywnego zbierania wybranych frakcji odpadów). Za niedopełnienie tego obowiązku ustawa przewiduje wyraźnie wyższą opłatę:

„Rada gminy określi stawki opłaty podwyższonej za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jeżeli właściciel nieruchomości nie wypełnia obowiązku zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny, w wysokości nie niższej niż dwukrotna wysokość i nie wyższej niż czterokrotna wysokość stawki ustalonej przez radę gminy (...)"

Art. 6k ust. 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 733)

Procedura jest prosta: jeśli firma odbierająca odpady zauważy, że nie są posegregowane, odbiera je jako zmieszane i powiadamia gminę oraz właściciela. Wójt, burmistrz lub prezydent miasta wydaje wtedy decyzję naliczającą opłatę podwyższoną za miesiące, w których nie dopełniono obowiązku (art. 6ka). Wystarczy więc jedna kontrola pojemnika, żeby zapłacić kilkaset złotych więcej.

Wariant (4 osoby, stawka 25 zł/os.)	Miesięcznie	Rocznie	Różnica wobec segregacji z kompostownikiem
Segregacja + kompostownik	84 zł	1 008 zł	-
Segregacja bez kompostownika	100 zł	1 200 zł	+192 zł
Brak segregacji, stawka ×2	200 zł	2 400 zł	+1 392 zł
Brak segregacji, stawka ×3	300 zł	3 600 zł	+2 592 zł
Brak segregacji, stawka ×4	400 zł	4 800 zł	+3 792 zł

W praktyce gminy stosują różne mnożniki - Warszawa, Kraków i Łódź naliczają dwukrotność stawki, gmina Ciężkowice 76 zł zamiast 26 zł od osoby, a Jelenia Góra trzykrotność (159 zł zamiast 53 zł od osoby). Czteroosobowa rodzina w Jeleniej Górze, która nie segreguje, zapłaciłaby ponad 630 zł miesięcznie.

Kompostownik - jak obniżyć opłatę

Jedyny sposób, żeby właściciel domu sam obniżył opłatę gminną, to kompostowanie bioodpadów w kompostowniku przydomowym. Gmina nie może tego zignorować - ustawa nakazuje jej obniżyć opłatę:

„Rada gminy, w drodze uchwały, zwalnia w części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi właścicieli nieruchomości zabudowanych budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi kompostujących bioodpady stanowiące odpady komunalne w kompostowniku przydomowym, proporcjonalnie do zmniejszenia kosztów gospodarowania odpadami komunalnymi z gospodarstw domowych."

Art. 6k ust. 4a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Wysokość zwolnienia ustala jednak gmina, więc bywa bardzo różna:

Gmina	Zwolnienie za kompostownik	4 osoby rocznie
Gmina Ciężkowice	2 zł/os. miesięcznie	96 zł
Przykład DomKos	4 zł/os. miesięcznie	192 zł
Gmina Ciepielów	5 zł/os. miesięcznie	240 zł
Warszawa	9 zł od gospodarstwa miesięcznie	108 zł

Kompostownik kosztuje zwykle 100-400 zł (gotowy plastikowy) albo kilkadziesiąt złotych, jeśli zbijesz go samodzielnie z desek. Zwraca się więc najczęściej w ciągu 1-2 lat, a do tego daje darmowy nawóz do ogrodu.

Kompostowanie trzeba zgłosić w deklaracji śmieciowej. Gmina może to sprawdzić - jeśli okaże się, że kompostownika nie ma, bioodpady nie są w nim kompostowane albo właściciel nie wpuści kontrolujących, wójt lub burmistrz w drodze decyzji stwierdza utratę prawa do zwolnienia, a ponowne skorzystanie z niego jest możliwe dopiero po 6 miesiącach (art. 6k ust. 4b i 4c). W części gmin kompostujący nie dostają też brązowego pojemnika na bioodpady albo odbiór bioodpadów jest u nich ograniczony - warto to sprawdzić w regulaminie, zanim zgłosisz kompostownik.

Rada gminy może też całkowicie lub częściowo zwolnić z opłaty rodziny wielodzietne (posiadaczy Karty Dużej Rodziny) oraz gospodarstwa o dochodach uprawniających do pomocy społecznej (art. 6k ust. 4) - to uprawnienie, a nie obowiązek gminy, więc trzeba sprawdzić lokalną uchwałę.

Jakie opłaty za odpady ponosi właściciel domu

Opłata gminna to podstawa, ale nie jedyny wydatek związany z odpadami. W rocznym budżecie domu warto uwzględnić też pozostałe pozycje:

Wydatek	Kiedy się pojawia	Orientacyjny koszt
Opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi	co miesiąc, co kwartał lub co pół roku - zależnie od uchwały gminy	70-210 zł/mies. dla 4 osób
Pojemniki na odpady	przy przeprowadzce lub gdy gmina ich nie zapewnia	0 zł (w ramach opłaty) lub 100-250 zł za pojemnik
Worki na bioodpady, odpady zielone	sezon ogrodowy	30-100 zł rocznie
Odpady zielone ponad limit	wiosna i jesień - gałęzie, liście, trawa	często bezpłatnie w PSZOK, odbiór dodatkowy kilkadziesiąt zł
Gruz i odpady remontowe	przy remoncie	PSZOK zwykle do limitu rocznego, kontener 5-7 m³ ok. 500-1000 zł
Odpady wielkogabarytowe	zbiórka objazdowa lub PSZOK	zwykle w ramach opłaty
Domek letniskowy na działce rekreacyjnej	raz w roku	maks. 350,02 zł/rok w 2026 r.

PSZOK, czyli punkt selektywnego zbierania odpadów komunalnych, to miejsce, gdzie mieszkańcy gminy mogą bez dodatkowych opłat zostawić m.in. meble, zużyty sprzęt elektroniczny, opony, chemikalia, przeterminowane leki i - zwykle do określonego limitu - gruz z drobnych remontów. Jego utrzymanie finansuje się z opłaty śmieciowej, więc warto z niego korzystać zamiast zamawiać płatny kontener.

Przy domu z szambem lub przydomową oczyszczalnią ścieków dochodzi jeszcze wywóz nieczystości ciekłych - to osobna usługa, której nie obejmuje opłata za śmieci. Jej koszty omawiamy w artykule Ile kosztuje woda w domu?

Deklaracja śmieciowa - terminy i obowiązki

Wysokość opłaty wynika z deklaracji, którą właściciel składa w urzędzie gminy. Najważniejsze terminy (art. 6m ustawy):

1. Pierwsza deklaracja - w ciągu 14 dni od zamieszkania pierwszego mieszkańca na nieruchomości. Przy przeprowadzce do nowego domu to jedna z pierwszych spraw do załatwienia.
2. Zmiana danych - nową deklarację składa się do 10. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła zmiana: urodzenie dziecka, wyprowadzka domownika, rozpoczęcie lub zakończenie kompostowania. Opłatę w nowej wysokości płaci się już za miesiąc, w którym nastąpiła zmiana.
3. Zmiana stawki przez gminę - nowej deklaracji nie trzeba składać. Gmina przysyła zawiadomienie o nowej wysokości opłaty, wyliczonej z danych z deklaracji.
4. Korekta wstecz - deklaracji zmniejszającej opłatę za okres wsteczny co do zasady nie można złożyć. Wyjątkiem jest m.in. śmierć mieszkańca - wtedy korektę można złożyć do 6 miesięcy od tego zdarzenia.

Jeśli właściciel nie złoży deklaracji albo gmina ma uzasadnione wątpliwości co do jej treści, wysokość opłaty określa decyzją wójt lub burmistrz - na podstawie dostępnych danych, np. z ewidencji ludności czy od wodociągów (art. 6o). Zaległości w opłacie traktuje się jak zaległości podatkowe: naliczane są odsetki za zwłokę, a gmina może wszcząć egzekucję administracyjną.

Termin i częstotliwość płatności ustala rada gminy (art. 6l) - np. w Warszawie opłatę płaci się co miesiąc do 28. dnia, a w gminie Ciężkowice kwartalnie: do 15 marca, 15 maja, 15 września i 15 listopada. Ten drugi model łatwo przeoczyć, bo opłata nie pojawia się na koncie co miesiąc.

Jak uwzględnić śmieci w rocznym budżecie

Opłata za odpady jest przewidywalna - nie zależy od pogody ani od zużycia - ale ma dwie cechy, przez które łatwo ją źle zaplanować:

1. Zmienia się skokowo. Gmina podnosi stawkę uchwałą, zwykle od początku roku lub kwartału, a podwyżki rzędu 15-30% nie są rzadkością. Jeśli płacisz zleceniem stałym, sprawdź kwotę po każdym zawiadomieniu z urzędu - niedopłata to zaległość podatkowa z odsetkami.
2. Bywa płacona rzadziej niż co miesiąc. Przy płatności kwartalnej lub półrocznej opłata nie trafia do „typowego miesiąca" w budżecie. Najprościej przeliczyć ją na kwotę miesięczną i co miesiąc odkładać tę część.

W domu z przykładu wygląda to tak:

Pozycja	Kwota
Opłata gminna: 4 osoby × 21 zł × 12 miesięcy	1 008 zł
Worki na odpady zielone i drobne wydatki	~60 zł
Kontener na gruz (raz na kilka lat, rozłożony na lata)	~150 zł
Razem rocznie	~1 220 zł
Miesięcznie	~100 zł

Na samą opłatę gminną przypada 1008 zł rocznie. W naszych wcześniejszych zestawieniach, np. w artykule Ile kosztuje utrzymanie domu w skali roku?, przyjmowaliśmy w zaokrągleniu 85 zł miesięcznie, czyli 1020 zł rocznie - to ta sama pozycja.

Śmieci na tle innych rachunków za dom

Rachunek	Rocznie	Miesięcznie	Od czego zależy
Gaz (ogrzewanie + ciepła woda)	4 080 zł	340 zł	metraż, ocieplenie, pogoda, taryfa
Prąd	2 880 zł	240 zł	zużycie, taryfa, urządzenia
Woda i ścieki	1 620 zł	135 zł	liczba osób, nawyki, taryfa gminy
Internet i telewizja	1 080 zł	90 zł	umowa z operatorem
Odpady komunalne	1 008 zł	84 zł	liczba osób, uchwała gminy, segregacja, kompostownik

Śmieci to najmniejszy z regularnych rachunków w przykładowym domu, ale najmniej zależny od właściciela. Na prąd, gaz i wodę wpływasz zużyciem, internet możesz zmienić przy końcu umowy - a opłatę za odpady ustala gmina i obniżyć ją możesz tylko kompostownikiem. Dlatego warto patrzeć na nią razem z pozostałymi opłatami: przy porównywaniu kosztów domu w różnych lokalizacjach różnica w stawkach śmieciowych potrafi zrównoważyć różnicę w cenie wody czy podatku od nieruchomości.

Opłata za śmieci, podobnie jak woda i internet, nie zależy od powierzchni domu - dom 100 m² i dom 200 m² zamieszkane przez tę samą rodzinę zapłacą tyle samo. Jak rosną koszty utrzymania wraz z metrażem, pokazujemy w artykule Ile kosztuje utrzymanie domu 100, 150 i 200 m²?, a pełne zestawienie mediów znajdziesz na stronie Rachunki za dom.

Najważniejsze w skrócie

• Dom z przykładu, cztery osoby, segregacja i kompostownik: opłata za śmieci wynosi w 2026 r. 84 zł miesięcznie, 1008 zł rocznie przy stawce 25 zł od osoby i 4 zł zwolnienia za kompostownik.
• Stawki ustala rada gminy i różnią się kilkukrotnie: od 18 zł od osoby w gminie Cmolas do 53 zł w Jeleniej Górze. Warszawa pobiera 107 zł od domu jednorodzinnego.
• Limit ustawowy w 2026 r. to 70,00 zł od mieszkańca albo 196,01 zł od gospodarstwa domowego miesięcznie - o 10,5% więcej niż rok wcześniej, bo limity rosną razem z dochodami według GUS.
• Brak segregacji kosztuje 2-4 razy więcej. Dla czteroosobowej rodziny to nawet kilka tysięcy złotych rocznie.
• Kompostownik to jedyny sposób na samodzielne obniżenie opłaty - zwykle o 100-250 zł rocznie dla czteroosobowej rodziny.
• Przeciętny mieszkaniec Polski wytworzył w 2025 r. według GUS 381,6 kg odpadów, ale przy metodzie od osoby ilość śmieci nie wpływa bezpośrednio na rachunek.
• Nową deklarację składa się do 10. dnia miesiąca po zmianie liczby domowników - a przy zmianie stawki gmina sama przysyła zawiadomienie.

Opłata za śmieci jest niewielka w porównaniu z gazem czy prądem, ale rośnie co kilka lat skokowo, a przy płatnościach kwartalnych łatwo ją przeoczyć w budżecie. Załóż konto przez Google i zapisuj ją w DomKos razem z pozostałymi rachunkami: zobaczysz, ile naprawdę kosztują odpady w Twoim domu i jak zmienia się ta kwota po każdej podwyżce stawek.